İSTANBUL– Emeklilikte Yaşa Takılanlar (EYT) düzenlemesiyle milyonlarca kişi emeklilik hakkı kazanırken, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) fiili hizmet süresi zammı kapsamında yeni bir adım attı. Ağır ve riskli işlerde çalışan bazı meslek grupları için erken emeklilik imkânı genişletildi.
SGK tarafından yapılan düzenlemeyle, halk arasında “yıpranma payı” olarak bilinen Fiili Hizmet Süresi Zammı’nın (FHSZ) kapsamı 2026 yılı itibarıyla genişletildi. Bu kapsamda bazı mesleklerde fiilen çalışan sigortalıların prim günlerine ek süre eklenerek emeklilik yaşı öne çekilebilecek.
Yıpranma payı ile 5 yıla kadar erken emeklilik
Fiili Hizmet Süresi Zammı uygulamasıyla belirli meslek gruplarında çalışan sigortalılara, her çalışma yılı için 60, 90 veya 180 gün arasında ek prim günü veriliyor. Bu süreler hem hizmet süresine ekleniyor hem de belirli sınırlar dahilinde emeklilik yaşından indirim sağlıyor. Uygulama sayesinde bazı mesleklerde emeklilik yaşı yaklaşık 5 yıl erkene çekilebiliyor.
Yeni meslekler kapsama alındı
SGK’nın güncellemesiyle birlikte fiili hizmet süresi zammından yararlanabilecek meslekler arasına yeni iş kolları eklendi. Buna göre çimento fabrikalarında çalışanlar, alüminyum sanayi işçileri, dökümhane çalışanları ve cam sanayi emekçileri de yıpranma payı kapsamına dahil edildi.
Yıpranma payının avantajları
Mali Müşavir ve Sosyal Güvenlik Müşaviri Emin Yılmaz, Fiili Hizmet Süresi Zammı’nın 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 40’ıncı maddesi kapsamında uygulandığını belirtti. Yılmaz, bu kapsamda çalışan sigortalıların primlerinin diğer sigortalılara göre daha yüksek yatırıldığını, bunun da emekli aylıklarında artışa yol açtığını ifade etti.
Yılmaz, belirlenen işlerde çalışanlara her yıl için 60 ila 180 gün arasında ek hizmet süresi tanındığını, ayrıca belirli sınırlar dahilinde emeklilik yaşından indirim yapıldığını kaydetti.
Yıpranma payı olan meslekler
Fiili hizmet süresi zammından yararlanabilen meslekler arasında kurşun ve arsenik işleri, cam ve çimento fabrikaları, alüminyum, demir-çelik ve döküm fabrikaları, asit üretim tesisleri, yeraltı işleri, radyoaktif maddelerle yapılan işler, TSK, emniyet ve itfaiye personeli, basın ve gazetecilik mesleği, ceza infaz kurumları ve sağlık hizmetlerinde çalışanlar yer alıyor.
Çalışanlar yıpranma payını nasıl öğrenebilir?
Bu kapsamdaki çalışanlar, e-Devlet üzerinden SGK hizmet dökümlerini inceleyerek “FHSZ” ibaresi veya ilgili kodların (2A, 3A gibi) bulunup bulunmadığını kontrol edebiliyor. Yıpranma payı primlerinin yatırılmadığını tespit eden çalışanlar ise işveren veya SGK’ya başvurarak gerekli yasal yolları izleyebiliyor.